Kolaž

Nakon uspje&scaron;nog uspostavljanja prvog signala neposredno nakon lansiranja, kao i prijema signala satelita Luča od Radio-amaterskog saveza Crne Gore, inženjerski tim Montenegro Space Research započeo je testiranje glavnog payload-a, odnosno korisnog tereta satelita.&nbsp;
"U okviru tih aktivnosti, između ostalog, testirana je i kamera, pri čemu je dobijena prva fotografija ikada zabilježena sa prvog crnogorskog satelita. U prilogu dostavljamo prvu fotografiju sa satelita, na kojoj je vidljiv dio Zemljine povr&scaron;ine iznad otvorenog okeana. Daljim operativnim radom i dodatnim komunikacionim sesijama, satelit će slati nove fotografije u boljem kvalitetu, a u narednom periodu očekujemo i snimke teritorije Crne Gore iz svemira", saop&scaron;teno je iz&nbsp; Montenegro Space Research.
Kako dalje navode, u okviru naredne faze operativnog rada, satelit Luča započeće zvaničnu komunikaciju emitovanjem prve poruke ka Zemlji, o čijem će sadržaju, napominju, javnost biti blagovremeno obavije&scaron;tena
Glavni inženjer Montenegro Space Research Nikola Perović potvrdio je da su svi ključni sistemi satelita funkcionalni, te da se, nakon inicijalnih testiranja, može konstatovati da Luča radi u potpunosti u skladu sa planiranim parametrima.
Direktor Montenegro Space Research Filip Jovićević poručio je da Luča nije samo satelit.
"Već jasna poruka da Crna Gora posjeduje znanje, ambiciju i kapacitete da se izdigne iznad sopstvenog horizonta i postane dio globalne svemirske zajednice", zaključio je Jovićević.

Prva fotografija zabilježena kamerom satelita "Luča"

"CRNA GORA POSJEDUJE ZNANJE DA SE IZDIGNE IZNAD SOPSTVENOG HORIZONTA"

Novi Zeland i Kiribati već su dočekali&nbsp; Novu godinu 2026.&nbsp;
Novo ljeto prvo je stiglo na Kiribate, a potom i na Novi Zeland.&nbsp;&nbsp;
U novo ljeto stanovnici Oklanda u&scaron;li su uz &scaron;areni vatromet iznad Skaj Tauera, prenose agencije.
Pacifičke ostrvske države Samoa i Tonga, zajedno sa Tokelauom, teritorijom Novog Zelanda oko 3.500 km sjeverno od Oklanda &ndash; takođe su već dočekale 2026.&nbsp;&nbsp;

Kiribati i Novi Zeland već dočekali 2026.

PRVI SU PROSLAVILI NOVU GODINU

Tamara Živković sa numerom &bdquo;Nova zora&ldquo; predstavljaće Crnu Goru na Eurosongu 2026, koji će se održati u maju u Beču, glavnom gradu Austrije.
Tako su sinoć odlučili publika i internacionalni žiri, koji su birali između 15 kompozicija i izvođača, prenosi Antena M.
Živković je osvojila najveći broj glasova, čime je obezbijedila kartu za Beč i priliku da Crnu Goru predstavlja na najvećem muzičkom takmičenju u organizaciji članica Evropske radiodifuzne unije (EBU).
<iframe src="https://www.youtube.com/embed/X1N0Gl6O0LA" width="560" height="314" allowfullscreen="allowfullscreen"></iframe>

Tamara Živković predstavljaće Crnu Goru na Eurosongu

SA NUMEROM „NOVA ZORA“

Provajder internet infrastrukture Cloudflare bio je van funkcije danas oko tri sata, zbog čega su milioni veb-sajtova i aplikacija bili nedostupni &mdash; među njima i dru&scaron;tvena mreža X, ChatGPT i Dropbox.
&Scaron;ta je Cloudflare?
Cloudflare je globalna kompanija koja pruža klaud usluge i sajber bezbjednosna rje&scaron;enja. Njihove usluge obuhvataju data centre, za&scaron;titu sajtova i e-po&scaron;te, prevenciju gubitka podataka i odbranu od sajber napada.
Iz kompanije poručuju da Cloudflare funkcioni&scaron;e kao &bdquo;imuni sistem interneta&ldquo; &mdash; njihova tehnologija stoji između korisnika i spoljnog svijeta i svakodnevno blokira milijarde sajber prijetnji. Takođe koriste globalnu infrastrukturu za ubrzavanje internet saobraćaja.
Kompanija kvartalno prihoduje vi&scaron;e od 500 miliona dolara, a usluge pruža za gotovo 300.000 korisnika u 125 država, uključujući i Kinu, pi&scaron;e Guardian.
Za&scaron;to je Cloudflare toliko važan?
Cloudflare je jedna od ključnih kompanija koje čine temelje &bdquo;nervnog sistema&ldquo; interneta. Kada njihove usluge zakažu, ogroman broj sajtova praktično nestane sa mreže, &scaron;to utiče na milione korisnika i poslovnih sistema.
Dana&scaron;nji prekid pogodio je i ChatGPT i dru&scaron;tvenu mrežu X Ilona Maska. Procjenjuje se da Cloudflare učestvuje u radu svakog petog sajta na svijetu.
&Scaron;ta je po&scaron;lo naopako?
Cloudflare je incident opisao kao &bdquo;internu degradaciju usluge&ldquo;. Pro&scaron;lo je ne&scaron;to manje od tri sata od trenutka kada su počeli da istražuju problem do objave da je kvar otklonjen &mdash; u 14:42 po britanskom vremenu.
Moguće je da je postojao poseban problem sa infrastrukturom u Londonu, jer je saop&scaron;teno da je tokom sanacije privremeno isključen enkripcioni servis u tom gradu.
Kompanija je navela i da je u 11:20 zabilježen neuobičajen porast saobraćaja ka jednoj od njihovih usluga, ali uzrok toga zasad nije poznat.
&Scaron;ta nam ovaj prekid govori o otpornosti interneta?
Kako se ogromni dio globalne ekonomije &mdash; od bankarstva do e-trgovine &mdash; oslanja na internet, stručnjaci upozoravaju da je infrastruktura postala previ&scaron;e zavisna od nekoliko velikih provajdera, &scaron;to stvara tzv. &bdquo;lanac zavisnosti&ldquo;.
Problemi u Cloudflare-u dolaze manje od mjesec nakon prekida rada drugih velikih klaud servisa: Amazon AWS i Microsoft Azure.
Zajedno sa Google Cloud-om, ove kompanije čine oko dvije trećine svjetske digitalne infrastrukture.
Stručnjaci smatraju da bi ovi incidenti trebalo da budu signal za povećanje raznolikosti internet usluga, kako bi se smanjio rizik od sličnih globalnih prekida.

Šta je Cloudflare i zašto je njegov prekid rada oborio toliko sajtova?

PROCJENJUJE SE DA CLOUDFLARE UČESTVUJE U RADU SVAKOG PETOG SAJTA NA SVIJETU

U noći između subote (25. oktobra) i nedjelje (26. oktobra) treba vratiti časovnike jedan sat unazad jer se zavr&scaron;ava ljetnje računanje vremena.
Tako se vrijeme u 3.00 računa kao dva sata.
Letnje računanje vremena počelo je u nedelju , 31. marta.

Zimsko računanje vremena: Pomjeranje sata u nedjelju

ZAVRŠAVA SE LJETJNJE RAČUNANJE

Veliki broj popularnih internet stranica, aplikacija i onlajn igara prestao je da funkcioni&scaron;e jutros zbog masovnog prekida u radu interneta koji je pogodio korisnike &scaron;irom svijeta. Prema podacima sajta Downdetector, među pogođenim platformama su Amazon, Snapchat, Vodafone, kao i brojne druge globalne usluge.
Među aplikacijama i servisima pogođenima problemima su jo&scaron; i Canva, Ring, Clash Royale, Life360, MyFitnessPal, Xero, Amazon Music, Prime Video, Clash of Clans, Wordle, Coinbase, HMRC, Vodafone, PlayStation i Pok&eacute;mon Go, IMDb, Disney, MAX i mnoge druge.
Korisnici &scaron;irom Evrope, uključujući i Veliku Britaniju, prijavljuju pote&scaron;koće u pristupu nizu servisa &ndash; od onlajn prodavnica i dru&scaron;tvenih mreža, do mobilnih operatera i platformi za igranje. Neki su prijavili da ne mogu da se prijave na svoje naloge, dok drugi tvrde da im aplikacije uop&scaron;te ne reaguju ili da ne mogu da obave kupovine, javlja Sky News.&nbsp;
Prema prvim informacijama, problem je najvjerovatnije povezan sa velikim prekidom u radu Amazon Web Services (AWS), jednog od globalnih provajdera internet infrastrukture, &scaron;to je izazvalo lančane probleme na različitim mrežama. Stručnjaci ističu da bi ovakvi incidenti mogli imati &scaron;iroke posljedice, s obzirom na to koliko se svakodnevne usluge oslanjaju na centralizovane "cloud" sisteme.
Kompanije čije su usluge pogođene jo&scaron; uvijek nijesu izdale zvanična saop&scaron;tenja, ali tehnički timovi, prema svemu sudeći, rade na identifikovanju uzroka i ponovnom uspostavljanju pristupa.&nbsp;
 
&nbsp;

Veliki broj popularnih stranica i aplikacija ne funkcioniše, masovan prekid interneta

KORISNICI ŠIROM EVROPE PRIJAVLJUJU POTEŠKOĆE

Džefri Hinton, poznat kao otac vje&scaron;tačke inteligencije, strahuje da bi tehnologija koju je pomogao da se izgradi mogla da uni&scaron;ti čovječanstvo, a da &bdquo;tehnolo&scaron;ka braća&ldquo; koriste pogre&scaron;an pristup da to zaustave.
Dobitnik Nobelove nagrade za računarstvo i biv&scaron;i rukovodilac kompanije &bdquo;Gugl&ldquo;, Džefri Hinton ranije je upozoravao da postoji između 10 i 20 odsto &scaron;anse da vje&scaron;tačka inteligencija uni&scaron;ti ljude.
Sada kaže da sumnja u to da tehnolo&scaron;ke kompanije rade na tome da ljudi ostanu &bdquo;dominantni&ldquo; nad &bdquo;pokornim&ldquo; sistemima vje&scaron;tačke inteligencije.
&bdquo;To neće funkcionisati. Biće mnogo pametniji od nas. Imaće sve vrste načina da to zaobiđu&ldquo;, rekao je Hinton na Ai4, industrijskoj konferenciji u Las Vegasu.
U budućnosti, upozorio je Hinton, sistemi vje&scaron;tačke inteligencije mogli bi da kontroli&scaron;u ljude jednako lako kao &scaron;to odrasla osoba može da podmiti trogodi&scaron;nje dijete slatki&scaron;ima. Ove godine smo već vidjeli primjere sistema VI spremnih da obmanjuju, varaju i kradu kako bi postigli svoje ciljeve.
Na primjer, da bi izbjegao da bude zamijenjen, jedan model vje&scaron;tačke inteligencije poku&scaron;ao je da ucijeni inženjera zbog afere za koju je saznao u imejlu.
Umjesto da primorava vje&scaron;tačku inteligenciju da se potčini ljudima, Hinton je predstavio intrigantno rje&scaron;enje: ugradnju &bdquo;majčinskog instinkta&ldquo; u modele vje&scaron;tačke inteligencije, tako da &bdquo;oni zaista brinu o ljudima&ldquo; čak i kada tehnologija bude postala moćnija i pametnija od ljudi.
Sistemi VI &bdquo;vrlo brzo će razviti dva podcilja, ako su pametni: jedan je da ostanu živi... drugi podcilj je da dobiju veću kontrolu&ldquo;, rekao je Hinton.
&bdquo;Postoji dobar razlog da vjerujemo da će svaka vrsta agentske vje&scaron;tačke inteligencije poku&scaron;ati da ostane živa.&ldquo;
Zato je važno njegovati osjećaj saosećanja prema ljudima, tvrdi Hinton. Primijetio je da majke imaju i instinkt i dru&scaron;tveni pritisak da brinu o svojim bebama i do&scaron;ao na ideju kako da se odbranimo od superinteligentne VI.
&bdquo;Pravi model je jedini model kod kojeg važi da neko manje inteligentan kontroli&scaron;e inteligentnijeg, a to je majka kojom kontroli&scaron;e njena beba&ldquo;, precizirao je Hinton.
&Scaron;ta je generativna, a &scaron;ta agentska vje&scaron;tačka inteligencija
Generativna vje&scaron;tačka inteligencija podrazumijeva modele koji mogu da kreiraju novi sadržaj na osnovu podataka na kojima su pro&scaron;li obuku. Ovo može uključivati generisanje teksta, slika, muzičkih kompozicija ili kreiranje video-zapisa. Primjeri generativne VI su ChatGPT, Džemini (Gemini), Grok, DALL-e, Midjourney ili Sora.
Agentska (ili agentivna) vje&scaron;tačka inteligencija odnosi se na napredne, autonomne sisteme dizajnirane za dono&scaron;enje odluka i djelovanje vođeno ciljem.
&bdquo;Jedini dobar ishod&ldquo;
Hinton priznaje da ne zna kako se to može tehnički uraditi, ali je naglasio da je ključno da istraživači rade na tome.
&bdquo;To je jedini dobar ishod. Ako me neće odgajati kao roditelj, zamjeniće me. Te superinteligentne brižne majke opremljene vje&scaron;tačkom inteligencijom, većina njih neće želeti da se rije&scaron;i majčinskog instinkta jer ne žele da umremo&ldquo;, obja&scaron;njava nobelovac.
Hinton je poznat po svom pionirskom radu na neuronskim mrežama, &scaron;to je pomoglo da se utre put dana&scaron;njem bumu vje&scaron;tačke inteligencije.
Međutim, 2023. godine povukao se iz &bdquo;Gugla&ldquo; i počeo da govori o opasnostima vje&scaron;tačke inteligencije. Nijesu svi saglasni sa Hintonovim pristupom majke i vje&scaron;tačke inteligencije.
Fej-Fej Li, poznata po pionirskom radu u oblasti razvoja vje&scaron;tačke inteligencije, rekla je za CNN da se, uz dužno po&scaron;tovanje, nije saglasna sa Hintonom.
&bdquo;Mislim da je to pogre&scaron;an način da se to formuli&scaron;e&ldquo;, rekla je Li, suosnivačica i izvr&scaron;na direktorka startapa za prostornu inteligenciju "World Labs".
Umjesto Hintonovog rje&scaron;enja, Li poziva na razvoj &bdquo;vje&scaron;tačke inteligencije usmjerene na čovjeka, vje&scaron;tačke inteligencije koja čuva ljudsko dostojanstvo i da ljudi donose odluke&ldquo;.
Emet &Scaron;ir, koji je kratko bio privremeni izvr&scaron;ni direktor kompanije "OpenAI", rekao je da ga ne iznenađuje &scaron;to su neki sistemi vje&scaron;tačke inteligencije poku&scaron;ali da ucijene ljude ili zaobiđu naredbe o ga&scaron;enju.
&bdquo;Ovo se stalno de&scaron;ava. I neće prestati da se de&scaron;ava&ldquo;, rekao je &Scaron;ir, izvr&scaron;ni direktor startapa za usklađivanje vje&scaron;tačke inteligencije "Softmax". &bdquo;Vje&scaron;tačke inteligencije danas su relativno slabe, ali postaju jače veoma brzo.&ldquo;
&Scaron;ir je naglasio da bi, umjesto poku&scaron;aja usađivanja ljudskih vrijednosti u sisteme vje&scaron;tačke inteligencije, pametniji pristup bio stvaranje saradničkih odnosa između ljudi i VI.
Vje&scaron;tačka inteligencija se razvija brže od očekivanog
Mnogi stručnjaci vjeruju da će VI tokom narednih godina dostići superinteligenciju, poznatu i kao op&scaron;ta vje&scaron;tačka inteligencija (AGI).
Hinton kaže da je ranije mislio da će biti potrebno 30 do 50 godina da stignemo do op&scaron;te VI, ali da sada vidi da će taj trenutak doći ranije: &bdquo;Razumno bi bilo opkladiti se da je to negdje između pet i 20 godina&ldquo;.
Iako je Hinton i dalje zabrinut zbog toga &scaron;ta bi moglo poći po zlu sa VI, nada se da će tehnologija otvoriti put u medicinskim naukama: &bdquo;Vidjećemo radikalne nove lijekove. Dobićemo mnogo bolje terapije za rak od postojećih&ldquo;.
Na primjer, VI će pomoći ljekarima da pretražuju i povezuju ogromne količine podataka dobijenih magnetnom rezonancom i kompjuterizovanom tomografijom".
Međutim, Hinton ne vjeruje da će VI pomoći ljudima da dostignu besmrtnost: &bdquo;Ne vjerujem da ćemo živjeti vječno. Mislim da bi vječni život bila velika gre&scaron;ka. Da li želite da svijetom upravljaju 200-godi&scaron;nji bijeli mu&scaron;karci?&ldquo;
Na pitanje da li bi ne&scaron;to uradio drugačije tokom karijere da je znao koliko brzo će se VI razvijati, Hinton je rekao da žali &scaron;to se isključivo fokusirao na to da vje&scaron;tačka inteligencija funkcioni&scaron;e.
&bdquo;Voleo bih da sam razmi&scaron;ljao i o bezbjednosnim pitanjima&ldquo;, rekao je Hinton.

Otac vještačke inteligencije otkriva jedini način da čovječanstvo preživi superinteligentnu VI

STRAHUJE DA BI TEHNOLOGIJA KOJU JE POMOGAO DA SE IZGRADI MOGLA DA UNIŠTI ČOVJEČANSTVO

Zemlja danas bilježi jedan od najkraćih dana otkako postoje precizna mjerenja. Rotacija planete biće zavr&scaron;ena 1,25 milisekundi prije uobičajenog vremena.
Dana&scaron;nje skraćenje dio je &scaron;ireg trenda ubrzavanja rotacije planete, koji je primijećen jo&scaron; 2020.&nbsp;
Prema naučnicima koji prate kretanja Zemlje uz pomoć atomskih časovnika, slična odstupanja zabilježena su i 9. i 22. jula, a rekord je postavljen 5. jula 2024, kada je dan bio kraći 1,66 milisekunde.
Uzroci ubrzane rotacije jo&scaron; nijesu potpuno jasni, ali se sumnja na promjene u atmosferi, jezgru planete i uticaj Meseca.
Ukoliko se trend nastavi, mogla bi uslijediti prva &bdquo;negativna skok sekunda&rdquo;, odnosno oduzimanje sekunde iz zvaničnog vremena, &scaron;to bi moglo izazvati probleme u digitalnim sistemima &scaron;irom svijeta.

Danas je jedan od najkraćih dana na planeti Zemlji

OTKAKO POSTOJE PRECIZNA MJERENJA

Opal Sučata iz Tajlanda, krunisana je za 72. Mis svijeta na svečanoj zavr&scaron;nici održanoj u izložbenom centru HITEX, u Telanganu, u Indiji.
Prva pratilja na izboru za Mis svijeta je Haset Dereje Admasu iz Etiopije, a druga Maja Klajda iz Poljske.
Predstavnica Crne Gore Andrea Nikolić je Mis Multimedije za Evropu i plasirala se u 40 najljep&scaron;ih djevojaka svijeta.
<blockquote class="instagram-media" style="background: #FFF; border: 0; border-radius: 3px; box-shadow: 0 0 1px 0 rgba(0,0,0,0.5),0 1px 10px 0 rgba(0,0,0,0.15); margin: 1px; max-width: 540px; min-width: 326px; padding: 0; width: calc(100% - 2px);" data-instgrm-captioned="" data-instgrm-permalink="https://www.instagram.com/p/DKPe_9_pvg8/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" data-instgrm-version="14">
<div style="padding: 16px;">
<div style="display: flex; flex-direction: row; align-items: center;">
<div style="background-color: #f4f4f4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 40px; margin-right: 14px; width: 40px;">&nbsp;</div>
<div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center;">
<div style="background-color: #f4f4f4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 100px;">&nbsp;</div>
<div style="background-color: #f4f4f4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 60px;">&nbsp;</div>
</div>
</div>
<div style="padding: 19% 0;">&nbsp;</div>
<div style="display: block; height: 50px; margin: 0 auto 12px; width: 50px;">&nbsp;</div>
<div style="padding-top: 8px;">
<div style="color: #3897f0; font-family: Arial,sans-serif; font-size: 14px; font-style: normal; font-weight: 550; line-height: 18px;">View this post on Instagram</div>
</div>
<div style="padding: 12.5% 0;">&nbsp;</div>
<div style="display: flex; flex-direction: row; margin-bottom: 14px; align-items: center;">
<div>
<div style="background-color: #f4f4f4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(0px) translateY(7px);">&nbsp;</div>
<div style="background-color: #f4f4f4; height: 12.5px; transform: rotate(-45deg) translateX(3px) translateY(1px); width: 12.5px; flex-grow: 0; margin-right: 14px; margin-left: 2px;">&nbsp;</div>
<div style="background-color: #f4f4f4; border-radius: 50%; height: 12.5px; width: 12.5px; transform: translateX(9px) translateY(-18px);">&nbsp;</div>
</div>
<div style="margin-left: 8px;">
<div style="background-color: #f4f4f4; border-radius: 50%; flex-grow: 0; height: 20px; width: 20px;">&nbsp;</div>
<div style="width: 0; height: 0; border-top: 2px solid transparent; border-left: 6px solid #f4f4f4; border-bottom: 2px solid transparent; transform: translateX(16px) translateY(-4px) rotate(30deg);">&nbsp;</div>
</div>
<div style="margin-left: auto;">
<div style="width: 0px; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-right: 8px solid transparent; transform: translateY(16px);">&nbsp;</div>
<div style="background-color: #f4f4f4; flex-grow: 0; height: 12px; width: 16px; transform: translateY(-4px);">&nbsp;</div>
<div style="width: 0; height: 0; border-top: 8px solid #F4F4F4; border-left: 8px solid transparent; transform: translateY(-4px) translateX(8px);">&nbsp;</div>
</div>
</div>
<div style="display: flex; flex-direction: column; flex-grow: 1; justify-content: center; margin-bottom: 24px;">
<div style="background-color: #f4f4f4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; margin-bottom: 6px; width: 224px;">&nbsp;</div>
<div style="background-color: #f4f4f4; border-radius: 4px; flex-grow: 0; height: 14px; width: 144px;">&nbsp;</div>
</div>
<p style="color: #c9c8cd; font-family: Arial,sans-serif; font-size: 14px; line-height: 17px; margin-bottom: 0; margin-top: 8px; overflow: hidden; padding: 8px 0 7px; text-align: center; text-overflow: ellipsis; white-space: nowrap;"><a style="color: #c9c8cd; font-family: Arial,sans-serif; font-size: 14px; font-style: normal; font-weight: normal; line-height: 17px; text-decoration: none;" href="https://www.instagram.com/p/DKPe_9_pvg8/?utm_source=ig_embed&amp;utm_campaign=loading" target="_blank" rel="noopener">A post shared by Miss World (@missworld)</a>
</div>
</blockquote>

Tajlanđanka nova mis svijeta, Andrea Nikolić mis Multimedije za Evropu

TAKMIČENJE ODRŽANO U INDIJI

Bugarska je ovogodi&scaron;nji pobjednik Pjesme Evrovizije koja je održana u Beču.
Bugarska je sa osvojenih 516 poena odnijela pobjedu na ovogodi&scaron;njem izdanju &bdquo;Pjesme Evrovizije&ldquo; sa numerom "Bangaranga".
<iframe src="https://www.youtube.com/embed/EltgrumKJfk" width="560" height="314" allowfullscreen="allowfullscreen"></iframe>
|Na drugom mjestu je Izrael sa 343 poena. U trenutku kada su se na&scaron;li na prvom mestu, dio publike je negodovao.
Treće mjesto pripalo je Rumuniji koja ja dobila 269 poena, Autralija je bila na četvrtom mjestu sa 287 poena, a Italija je dobila 281 poen i na&scaron;la se na petom mestu.
Na poslednjem mjestu je Velika Britanija sa svega jednim osvojenim bodom.
Crnogorska predstavnica na Evroviziji 2026, Tamara Živković, nije se plasirala u finale.

Bugarska pobjednik Pjesme Evrovizije